Ombouw Hilversum (deel 12)

door Edward Bary


Werkzaamheden in april 2007

In dit deel wordt aandacht besteed aan de werkzaamheden in april 2007. Maar we beginnen met een algemene inleiding over wat er allemaal bij buitendienststellingen komt kijken en welke partijen daarbij betrokken zijn. De eerstvolgende buitendienststelling voor Hilversum staat gepland voor augustus 2007.

Hilversum, 21 april 2007. Gezicht op het stationsplein. In het midden de tunnel die onder het station wordt aangelegd. Foto Henk Koster.


Buitendienststellingen

Buitendienststellingen zijn ingrijpende gebeurtenissen. Niet alleen voor de (spoor)aannemers die veelal in een kort tijdsbestek van één nacht, één dag of zelfs twee dagen hun geplande werkzaamheden aan de spoorinfrastructuur moeten zien te klaren (passend in hun bouwschema’s), maar ook voor de logistieke planners die zorg dragen, dat het tijdelijk niet beschikbaar zijn van in exploitatie zijnde spoorlijnen of baanvakken of stations zo kort mogelijk duurt. Op veel plaatsen in het Nederlandse spoorwegnet worden omvangrijke werkzaamheden uitgevoerd die een goede afstemming vragen. Veel werkzaamheden kunnen uitgevoerd worden zonder het treinverkeer aan te tasten. Maar vaak is gedeeltelijke of gehele stillegging van het treinverkeer noodzakelijk. Bij volledige buitendienststellingen is geen treinverkeer mogelijk. Toch willen de vervoerders zoveel mogelijk blijven rijden, zeker op drukke baanvakken en op drukke (spits)uren. Daarom vinden buitendienststellingen meestal plaats in de nachten, in de weekenden of bij verminderd reizigersaanbod (b.v. tijdens de schoolvakanties). Maar zelfs dan wordt gekeken naar alternatieve routes of verbindingen. Tijdens de verbouwing blijft de winkel open, is het credo.

ProRail

ProRail treedt namens de overheid op als railinfrabeheerder en zorgt voor voldoende capaciteit, betrouwbaarheid en veiligheid op het spoor. Het werkterrein omvat in Nederland ruim 6.500 kilometer spoor.

Om het dagelijks verkeer van 1 miljoen reizigers en 80.000 ton goederen in goede banen te leiden, wordt gestreefd naar doelmatig gebruik van het spoor. Hiervoor wordt de capaciteit ingedeeld op basis van transparante, objectieve maatstaven. Zo ontstaat een treindienst waarmee alle dertien vervoerders uit de voeten kunnen.

Met het spoorboekje als richtlijn wordt dagelijks het treinverkeer gevolgd en geleid. Rijwegen worden toegedeeld en seinen en wissels worden bediend. Bij verstoringen komt ProRail direct in actie. Samen met de vervoerders zorgen ze ervoor dat het treinverkeer na een incident snel op gang komt en dat het spoor wordt hersteld. Vervoerders en reizigers worden hierbij continu op de hoogte gehouden. In opdracht van de vervoerders levert ProRail actuele reisinformatie, niet alleen in stations, maar ook via radio en teletekst.

Van aanleg en onderhoud, tot capaciteitsmanagement en verkeersleiding: als beheerder van het spoorwegennet vervult ProRail een maatschappelijke taak. Bij ProRail zijn ruim 3.000 mensen werkzaam.

Treinvrije periodes

Landelijk gezien bewaakt ProRail Capaciteits- en Inframanagement de belangen van alle partijen. Jaarlijks wordt een capaciteitslijst opgesteld, met daarin – per week – vermeld welke werkzaamheden en op welke plaatsen ten behoeve van onderhoud en vernieuwing zullen worden uitgevoerd. Daarbij wordt ook aangegeven (indien van toepassing) de duur van de treinvrije periodes (tvp’s). Op deze wijze ontstaan infrabeschikbaarheidsclaims waaraan alle partijen zich dienen te houden.

Zoveel mogelijk worden verkeersstromen of alternatieven daarvoor intact gehouden. Dat gebeurt met zogenaamde omleidingsroutes of met vervangende busdiensten. Is een spoorlijn of gedeelte ervan niet berijdbaar, dan wordt naar een logische omleidingsroute uitgeweken om reizigers en goederen toch, met enige vertraging, op hun bestemming te krijgen. Waar dan echt niet gereden kan worden, regelt NS Reizigers (en andere vervoerders) in overleg met ProRail Verkeersleiding vaak treinvervangend busvervoer.

Omleidingsroutes

Uitgangspunt is, dat veel baanvakken hun “eigen” omleidingsroute hebben. Wordt op het ene baanvak gewerkt, dan dient de omleidingsroute beschikbaar te zijn. In april 2007 werd tussen Amsterdam (- Abcoude – Breukelen) en Utrecht gewerkt aan de laatste fase van de spoorverdubbeling (zie Utrechtse Lijn viersporig). In twee weekenden was geen treinverkeer mogelijk. De Gooilijn (Amsterdam – Hilversum) geldt dan als omleidingsroute naar/van Utrecht. Belangrijke treinseries (IC 3000, Alkmaar – Arnhem/Nijmegen) en ook de Internationale treinen en het goederenvervoer worden dan omgeleid. Is de Gooilijn gestremd, dan geldt de Utrechtse lijn als alternatief.

Al deze wijzigingen hebben vaak grote gevolgen voor de materieel en personeelinzet. Machinisten dienen op beide routes wegbekendheid te hebben. Rijtijden worden verlengd en vaak kunnen de normale aansluitingen niet gehaald worden. Het extra (omgeleide) treinverkeer moet ingepast worden tussen het al normaal op de route rijdende treinen; zo’n baanvak of spoorlijn wordt dan extra zwaar belast met intensief treinverkeer. De boodschap is dan: “Houdt u rekening met een extra reistijd van zoveel minuten” of er wordt een reisadvies gegeven.

Buitendienststellingen

Het plannen van buitendienststellingen is – landelijk gezien – een ingewikkeld proces, dat vooraf goed overleg en afstemming vraagt met alle partijen. Omdat het om (lang van tevoren) geplande werkzaamheden gaat, worden de wijzigingen ook tijdig in de media (waaronder Teletekst) en in folders aangekondigd. Ook bij onvoorziene calamiteiten (aanrijdingen, defecte treinen en infrastoringen) wordt meestal van omleidingsmogelijkheden gebruikt gemaakt volgens standaardprocedures.

Tenslotte worden alle wijzigingen tijdig in de dagplannen voor het procesleidingssysteem (besturing en bediening van de seinen en wissels ten behoeve van rijwegen, zie Procesleiding op het spoor) verwerkt, zodat ook de computers hun werk kunnen doen. Ook de computers van het Transportregelcentrum (personeel en materieel) van de vervoerders en die van de betrokken Netwerkverkeersleiding (dienstregelingsgrafieken) worden aangepast.

Werkzaamheden in april 2007

 

Hilversum, 14 april 2007. Foto Henk Koster. Rechterfoto Rienk Nauta.


Aanpassing en vernieuwing bovenleiding

In de maand april 2007 is op het emplacement Hilversum in nachtelijke buitendienststellingen verder gewerkt aan de vernieuwing en aanpassing van de bovenleidingconstructies. Nieuwe portalen zijn geplaatst volgens de toekomstige lay-out van het emplacement. Oude portalen werden gesloopt en afgevoerd.

Bouwwerkzaamheden tunnel

Er werd verder gewerkt aan de vloer en de hellingbanen van de tunnel, bekistingen gemaakt en beton gestort.

Herinrichting Zuiderweg

Naar aanleiding van de presentatie van het Voorlopig Ontwerp (V.O.) Zuiderweg en de reactie hierop van bewoners, heeft de gemeente met de bewonerscommissie Oosterspoorplein de gevolgen besproken van de verschillende variaties om de huidige verkeersoverlast te beperken. Na de keuze voor een variant wordt het Definitief Ontwerp (D.O.) voor de Zuiderweg gemaakt. Dit D.O. wordt dan door het college van B&W ter goedkeuring aan de gemeenteraad voorgelegd.

Geluidssanering

Het ontwerp geluidssaneringsprogramma voor de woningen die in het projectgebied van de capaciteitsuitbreiding station Hilversum liggen, is op 31 januari 2007 door ProRail ingediend bij het ministerie van VROM/bureau Sanering verkeerslawaai. VROM heeft op basis van het saneringsprogramma op 6 maart hogere waarden voor woningen vastgesteld en de bewoners hierover geïnformeerd. Tegen deze beslissing van het ministerie van VROM/ bureau Sanering verkeerslawaai kon weer bezwaar gemaakt worden. Als de hogere waarden zijn vastgesteld, selecteert ProRail een ingenieursbureau dat nog vóór de zomer gaat onderzoeken aan welke gevels van de in aanmerking komende woningen maatregelen genomen moeten worden. Het geselecteerde bureau zal vervolgens de bewoners benaderen om een afspraak voor de opname te maken. Dit zal naar alle waarschijnlijkheid pas nà de zomervakantie 2007 gebeuren.

Werkzaamheden fietskelder

Het sloopwerk in de fietskelder op de eerste verdieping is nu klaar. Er is een start gemaakt met het opnieuw inrichten van deze ruimte zodat de fietsen hier vanaf half april weer konden staan. De oppervlakte van de stalling is dan gehalveerd. De andere helft wordt onderdeel van de tunnel. De nieuwe fietsenrekken bieden plaats aan twee fietsen boven elkaar zoals de oude rekken, maar deze zijn gebruiksvriendelijk vanwege een mechanisme voor de bovenste fiets. Daardoor hoef je de fiets niet meer boven je macht op te tillen om hem te stallen. Met deze oplossing zullen de bovenste plaatsen ook eerder gebruikt worden zodat er meer fietsen in een kleinere ruimte passen. Het slopen van de verhogingen die voor de fietsenrekken in de tweede ondergrondse verdieping waren aangebracht, werd medio april weer opgepakt. De bodem van de tunnel komt ongeveer 75 - 80 cm boven de vloer van de tweede verdieping te liggen. De vloer wordt opgehoogd met zand. Het plafond c.q. vloer tussen de eerste en de tweede laag wordt in de loop van de zomer verwijderd.

Wiggerts Autoservice/Tankstation AVIA

Wiggerts Autoservice BV beëindigt op 1 juni zijn bedrijf op deze plaats. Daarna zal dit AVIA-tankstation ontmanteld en gesloopt worden. Het bedrijf heeft elders in Hilversum nieuwe faciliteiten gevonden met medewerking van de Gemeente Hilversum.

Andere looproute naar het station

Mensen die naar de ingang van het station Hilversum lopen (centrumzijde), moeten vanaf dinsdag 1 mei een andere route nemen. Tot dan liepen reizigers/bezoekers nog tussen de twee bouwterreinen door. Een ruimte, die zij moesten delen met machines en ander werkverkeer. Met het oog op de veiligheid van de reizigers is besloten om deze doorgang af te sluiten en een andere route te maken. Reizigers kunnen nu links om de bouwwerkzaamheden over de stoep langs de onoverdekte fietsenstalling het station in lopen. Er zijn borden geplaatst die de voetgangers de weg wijzen.

Hilversum, 19 april 2007. De in aanbouw zijnde tunnel en het nieuwe derde perron.
Het AVIA-tankstation van Wiggerts zal verdwijnen. Foto's Henk Koster.


Hilversum, 5 mei 2007. Het terrein achter het tankstation is opgeruimd en geëgaliseerd. Het lijkt erop dat men op korte termijn weer verder gaat met de aanleg van het nieuwe perron in de richting van de tunnel. Met de tunnelbouw gaat het erg hard. Aan de centrumkant worden de laatste handelingen verricht aan het eerste segment. Vlechtwerk en bekisting zijn bijna gereed voor het storten van het laatste beton. Het betonwerk van het tweede segment is al gereed. Het dak van het derde segment is gestort. De eerste werkvloer voor het vierde segment is gestort. Aan de kant van het Oosterspoorplein is een begin gemaakt met de bouw van de betonnen vloer voor het voetgangersgedeelte.
Tekst en foto Henk Koster.


Geraadpleegde bronnen en personen

  • Website Gemeente Hilversum, www.hilversum.nl >projecten>tunnelonderhetspoor, publicaties in Gemeentepagina Raadhuis aan huis van 5, 12, 19 en 26 april 2007
  • Nieuwsbrief stationsgebied – april 2007, gezamenlijke uitgave van ProRail, NS en Gemeente Hilversum; met dank aan Maria Douwes en Michelle Voogd
  • ProRail Projectvoorlichting en website NS Reisinformatie, www.ns.nl
  • Website ProRail, www.prorail.nl
  • Rienk Nauta en Henk Koster (Hilversum) voor hun beschikbaar gestelde foto’s en dagelijkse waarnemingen op de locatie



vorige       start       omhoog