Ombouw Hilversum (deel 9)

door Edward Bary


Plaatsing tweede tunneldek in weekend 27/28 januari 2007

Het tweede tunneldek voor de fiets- en voetgangerstunnel, die ProRail onder station Hilversum aan het bouwen is, werd in het weekend van 27 en 28 januari op zijn plaats geschoven. Het tunneldek, een circa 450 ton wegend gevaarte, was al enige tijd in aanbouw op het Stationsplein.

Het dek is eerst met platformwagens (Mammoet) van het Stationsplein naar de overweg gereden. Vandaar werd achteruit gestoken naar de sporen 901/902. Deze ingrijpende operatie had gevolgen voor de treindienst, het verkeer en de looproutes op het station Hilversum.

Aangezien belangstellenden uit veiligheidsoverwegingen niet in de buurt van de werkzaamheden werden toegelaten, werden schermen en webcams geplaatst. Het op afstand live kunnen volgen van de werkzaamheden bleek een enorm succes: in dit weekend werden maar liefst 18.000 hits genoteerd op de speciale (tijdelijke) website.

De werkzaamheden

Op donderdag 25 januari kwamen de platformwagens die het tunneldek moesten vervoeren in delen aan. Deze delen werden op de Stationsstraat onder het dek aan elkaar gekoppeld. Op vrijdagavond 26 januari rond 21.00 uur werden de sporen 901 en 902 buiten dienst genomen en werd de bovenleidingspanning afgeschakeld; begonnen werd met het verwijderen van de rails, waarna een gat werd gegraven.

Daarna werd een tijdelijke hulpconstructie aangebracht om het tweede tunneldek te kunnen plaatsen. Hieraan is de hele nacht gewerkt. Zaterdag rond 14.00 uur werd het tunneldek met behulp van de platformwagens naar de overweg gereden. Vandaar draaiden de platformwagens achteruit tussen perron 1 en 2 in, waar het tunneldek met vier plunjers (een soort hefboomconstructie) opgetild werd. De platformwagens konden er zo weer onderuit.

Vervolgens werd het tunneldek op zijn definitieve plaats geplaatst, op een tijdelijke hulpconstructie. Omstreeks 23.30 uur was men daarmee klaar. Door onverwachte problemen bij het graven van het tunnelgat was er vertraging opgelopen, zodat het dek geruime tijd (van ongeveer 16.00 tot 23.00 uur) geparkeerd stond op de sporen 901/902, in afwachting van plaatsing.

ProRail en aannemer Ballast Nedam werkten zaterdag en zondag door om op maandagochtend de rails op hun plaats te hebben, zodat de treinen vanaf 05.00 uur weer konden rijden. De opgelopen vertraging was bij Aanvang Treindienst op maandagmorgen weer ingelopen.

Naast het plaatsen van het tunneldek werden onder andere ook de bovenleidingen, de rails en de spoorstaven vervangen en nieuwe wissels aangelegd. Deze ingrepen zijn nodig voor de uitbreiding van het aantal sporen in Hilversum.

Deze methode met verrijdbare zware kunstwerken is wel vaker uitgevoerd in België, Duitsland en Frankrijk. Een beproefde methode die in Nederland eerder ook al werd toegepast. Zowel de Werkspoorbrug naast de DEMKA-spoorbrug (tussen Utrecht en Maarssen ten behoeve van de viersporigheid Utrecht-Amsterdam) als de tweede Weesper spoorbrug (Weesp-Gaasperdammerweg Aansluiting in het kader van de viersporigheid, 2-3 september 1995), beide over het Amsterdam-Rijnkanaal, werden ook al met roltransportwielstellen op hun plek gereden. Zelfs werden daarvoor pontons op het water gebruikt. Zie het artikel Weesp in vroeger tijden. De nieuwe Werkspoorbrug werd op 10 augustus 2002 door de firma Sarens op zijn plek gelegd.

In Hilversum was het naar zijn plaats rijden van een betonnen tunneldek van 450 ton een huzarenstuk van groot technisch vernuft en eendrachtige samenwerking tussen alle bouwers. Zowel qua gewicht als qua af te leggen afstand in een sterk bebouwde omgeving met weg- en spoorverkeer een primeur. Met meer dan tachtig man werd er 52 uur achter elkaar nonstop doorgewerkt zodat op maandagmorgen weer treinen konden rijden.

Gevolgen voor de treindienst

Vrijdagavond 26 januari vanaf 21.00 uur tot de laatste reizigerstrein op die dag, reden er minder treinen van en naar Hilversum. Op zaterdag 27 januari tot maandagochtend 29 januari 06.00 uur kwam het treinverkeer tussen Hilversum en Naarden-Bussum stil te liggen. Hierdoor vervielen tijdelijk de rechtstreekse verbindingen vanuit Hilversum naar Amsterdam Centraal, Schiphol en Almere Oostvaarders. De stoptreinen van/naar Amsterdam Centraal, Schiphol en de Intercitytreinen van/naar Almere Oostvaarders reden tot station Naarden-Bussum. Hier keerden de treinen weer. Tussen Hilversum en Naarden-Bussum reden bussen.

Op station Hilversum bleef spoor 3 in gebruik voor het treinverkeer naar Amersfoort en het zuidelijk deel van spoor 2 voor treinen naar Utrecht. Reizigers van Hilversum naar Amsterdam Centraal konden omreizen via Utrecht Centraal. Voor de eindbestemming Schiphol kon gebruik gemaakt worden van de NS-snelbus die op zaterdag en zondag vanuit Amersfoort rechtstreeks naar Schiphol reed.

Gevolgen voor het verkeer

Vanaf maandag 22 januari was de Stationsstraat tussen de Koninginneweg en de spoorwegovergang gedeeltelijk afgesloten voor verkeer in verband met voorbereidende werkzaamheden. Via een corridor mochten taxi’s, vrachtwagens voor bevoorrading stationsgebouw, bouwverkeer en "kiss and ride"-vervoer door de Stationsstraat.

In het weekend van 27 en 28 januari waren de grote en kleine spoorbomen en ook de Stationsstraat voor al het verkeer afgesloten. Het autoverkeer werd door middel van verkeersborden omgeleid via de Beatrixtunnel en de Johan Geradtsweg. Alleen voetgangers konden hier oversteken, behalve op zaterdagmiddag.

Tijdens het verrijden van het tunneldek was ongeveer twee uur lang ook geen voetgangersoversteek mogelijk. Om zo min mogelijk last te hebben van de beperkingen rondom het station was geadviseerd de auto te laten staan en de fiets te nemen of te gaan lopen!

Looproutes station

Treinreizigers werden tussen het Teleacgebouw en het kantoor van de Belastingdienst door naar de perrons geleid. De liften waren dit weekend buiten gebruik maar iedereen kon over een lage houten loopbrug van het eerste perron naar het eilandperron komen. De tunnel onder het station bleef in gebruik zodat men van de ene kant naar de andere kon lopen.

Werkzaamheden te zien op schermen en webcams

Het was wegens veiligheidsvoorschriften niet mogelijk om het bouwterrein tijdens de werkzaamheden te betreden. Voor wie de activiteiten toch van dichtbij wilde volgen, plaatste ProRail in samenwerking met de gemeente en Ballast Nedam een scherm in de stationshal. Beelden werden vanaf vrijdagavond 21.00 uur tot maandagmorgen 09.00 uur uit verschillende hoeken via webcams op het scherm geprojecteerd. Zaterdag van 09.00 tot 17.00 uur konden belangstellenden in het bovenzaaltje bij café Dudok aan de Larenseweg de verrichtingen ook volgen. Namens ProRail en de gemeente Hilversum werd hierbij gratis koffie of thee aangeboden.

Ook waren de werkzaamheden vanaf vrijdagavond te zien via een webcam op www.prorail.nl. Gezien het bezoekersaantal een succes en zeker voor herhaling vatbaar.

Samenvatting van de werkzaamheden

  • het tweede tunneldek werd naar zijn plaats in de sporen 901/902 gereden;
  • op het noordelijk emplacement tussen de grote en kleine spoorbomen, resp. tussen km 28.260 en km 28.025 werden nieuwe bovenleidingsmasten en -portalen geplaatst;
  • er werd een nieuw, linksleidend wissel 19 aangebracht in het afkomende spoor uit de richting Bussum;
  • in de overweg ahob km 28.025 werd nieuwe overwegbevloering aangebracht.

Foto's van de werkzaamheden

Foto’s Edward Bary, Rienk Nauta, Carina Spilt

Geraadpleegde bronnen en personen

  • Website Gemeente Hilversum, www.hilversum.nl >projecten >tunnelonderhetspoor, publicaties in Gemeentepagina Raadhuis aan huis van 18 en 25 januari 2007;
  • Nieuwsbrief stationsgebied – januari en februari 2007, gezamenlijke uitgave van ProRail, NS en Gemeente Hilversum; met dank aan Maria Douwes en Michelle Voogd;
  • Persbericht ProRail/Gemeente Hilversum 24 januari 2007;
  • Persbericht NS 24 januari 2007;
  • ProRail Projectvoorlichting en website NS Reisinformatie, www.ns.nl;
  • Arcadis voor aanvullende technische informatie;
  • Rienk Nauta (Hilversum) voor zijn beschikbaar gestelde foto’s en zijn dagelijkse waarnemingen op de locatie.




vorige       start       omhoog