Erzbergbahn, 1971 en 1973

"Denkend aan de Erzbergbahn zie ik stampende stoomlocomotieven traag de steile helling op gaan."

Eisenerz, 25 augustus 1973. De trein uit Hieflau is met een e-loc hierheen gebracht, en zal over enkele minuten met loc 97.210 verder gaan naar Vordernberg, aan de andere kant van de ertsberg. Daarna brengt een e-loc de trein naar Leoben. Rechtsboven in beeld het geëlektrificeerde spoorlijntje waarmee het gewonnen ijzererts wordt aangevoerd.

Vordernberg Markt, 26 augustus 1973. Tandradloc 97.205 duwt vanaf Vordernberg een personentrein de helling op. Op het hoogste punt van de berg, in Präbichl, zal de loc omlopen naar de andere kant van de trein. De ertstreinen werden doorgaans met twee locs gereden: een voor en een achter.
 

Vordernberg Markt, 22 september 1971. Op een deel van het tandradtraject reden ook railbussen met magneetremmen. Deze bezaten geen tandradmechanisme, maar er hebben in Duitsland wel railbussen met tandrad gereden. Railbus 5081.64 is zojuist aangekomen uit Leoben. Wie verder omhoog wil, moet wachten op de door loc 97.210 geduwde stoomtrein.
 

Erzberg, 26 augustus 1973. Hier werden de treinen beladen. Vervolgens werden de ertstreinen in twee delen naar Präbichl gebracht. Daar werden de treinen gecombineerd voor de rit naar beneden. Links loc 97.208, rechts loc 197.302 die water gaat innemen. Op de tweede foto is in de achtergrond de laadinstallatie te zien.

Een volle trein tussen Erzberg en Präbichl met loc 97.208 op kop, 26 augustus 1973. De foto is gemaakt vanaf loc 197.302.

Präbichl, 23 september 1971. Op dit station werd veel gerangeerd. Het was niet bijzonder om hier vier locomotieven tegelijk te zien. De ertstreinen die in twee delen omhoog werden gebracht, werden hier tot één trein gecombineerd voor de rit naar beneden. Personentreinen reden met één locomotief. Die moest in Präbichl omlopen, omdat de loc altijd aan de dalzijde reed. Op de foto staat links een ertstrein, terwijl rechts twee kruisende personentreinen zijn te zien. Van links naar rechts locs 97.213, 210 en 212.

Präbichl, 23 september 1971. De Erzbergbahn bestond 80 jaar, zoals op het bord op loc 197.301 valt te lezen.

Er waren twee typen stoomlocs in gebruik: de 97 (een ontwerp uit 1890) en de sterkere 197 (uit 1912). Twee nog sterkere stoomlocs (297, uit 1941) hebben slechts weinig dienst gedaan. Deze hadden zoveel trekkracht, dat ze alleen voor het duwen van treinen gebruikt mochten worden; de koppelingen zouden anders breken.. Ook een in 1962 in dienst gestelde tandraddieselloc heeft maar kort dienst gedaan.

Een personentrein wordt de berg op geduwd tussen Vordernberg en Präbichl, 26 augustus 1973.
 

Locs 197.302 en 97.208 met een lege trein tussen Vordernberg en Präbichl, 26 augustus 1973.

Glaslbremse, 26 augustus 1973. Locs 97.217 en 197.303 met een trein tussen Vordernberg en Präbichl.
Loc 97.217 is bewaard gebleven en staat nu als monument in het centrum van Vordernberg.

Twee kruisende treinen bij Vordernberg Markt, 26 augustus 1973. Tussen de horizontale sporen van dit emplacement was geen tandrad aanwezig.

Vordernberg Markt, 26 augustus 1973. Een tandradloc staat klaar om de laatste personentrein van deze dag de berg op te duwen.

Vordernberg Markt, september 1971. Het tandradsysteem van de Erzbergbahn.

Vordernberg, 22 september 1971. E-loc 1245.527 met een personentrein. Achter de loc een goederenwagen met conducteursafdeling. Vordernberg was het eindpunt van de Erzbergbahn; vanaf hier brachten e-locs de ertstreinen verder naar Leoben. In Vordernberg bevond zich ook het stoomlocdepot.

Hieflau, 21 september 1971. Loc 52.7064, met Wannentender, loopt binnen uit de richting Kleinreifling.

Hieflau Vbf (Verschiebebahnhof), februari 1970. Twee locs van de serie 52 staan klaar om te vertrekken met hun ertstrein. Het ijzererts is aangevoerd via de Erzbergbahn. Foto Jan van Barneveld, collectie Rob van der Rest.
 

Origineel stuk ijzererts, gevonden langs de Erzbergbahn. Een retour Vordernberg Markt-Präbichl (22 september 1971) en een retour Vordernberg markt-Eisenerz (23 september 1971).
 

Prentbriefkaarten uit Vordernberg, het stadje van waaruit ik de Erzbergbahn in 1971 en 1973 verkende.

Erzbergbahn. Von der Erbauung bis zur Museumsbahn. Geschiedenis van de Erzbergbahn, vanaf de aanleg tot de huidige museumlijn. Goed te volgen voor wie een beetje Duits verstaat, behalve de interviews die in het plaatselijke dialect worden uitgesproken. Uitgegeven in 2005 door de Verein Erzbergbahn.

Literatuur: Op de Rails 1971, pagina 143 en 163.

Zie ook:

Websites:

vorige       start       omhoog